Aranżując ogród pragniemy, aby wyglądał on zjawiskowo. Często mamy jednak problem z zagospodarowaniem jego cienistych zakątków. Wydaje nam się, że nic nie jest w stanie dobrze rosnąć na tego typu stanowisku. Na rynku mamy jednak bogatą ofertę roślin cieniolubnych, które również potrafią zachwycać formą, fakturą i kolorystyką. Sięgając po rośliny do cienia rozświetlimy i ożywimy ponure miejsca ogrodu, czyniąc je ciekawymi i wyjątkowymi. Wśród roślin do cienia mamy do dyspozycji rośliny zadarniające, byliny o pięknych liściach i efektownym kwitnieniu, ciekawe krzewy oraz pnącza. Aranżując ogród warto zadbać o jego ciemniejsze zakątki. Poniżej kilka propozycji roślin do cienia, dzięki którym miejsca te będą wyglądać zjawiskowo.

Rośliny ogrodowe do cienia

Bluszcz pospolity (Hederia helix) -to długowieczne pnącze, będące wspaniałą rośliną ogrodową do cienia. Doskonale nadaje się także do zadarniania większych powierzchni, gdyż przy braku podpór tworzy rozległe dywany. Rośnie bardzo szybko, zwłaszcza gdy posadzony jest w zacisznym, wilgotnym, cienistym miejscu. Główną ozdobę bluszczu pospolitego stanowią piękne, zimozielone liście. Na szczególną uwagę zasługuje odmiana 'Golden Ingot' o zielonych, drobnych, pofalowanych liściach z jasnymi, kremowo-żółtymi akcentami na powierzchni blaszki oraz 'Profesor Seneta' o bardzo dużych (średnicy około 12 cm), skórzastych, ciemnozielonych liściach z uroczym, marmurkowym wzorkiem.

Funkie (Hosta) -to popularne rośliny ogrodowe do cienia. Główną ozdobą tej byliny są liście, które zachwycają kolorystyką, kształtem oraz fakturą. Piękne, barwne kępy wspaniale ożywiają i rozświetlają ponure miejsca ogrodu. Hosty dostępne są w wielu odmianach różniących się wielkością oraz kolorem liści. Wyróżniamy funkie wysokie np. ('Sum and Substance'-duże, sercowate, złote liście, które z czasem zielenieją), średnie ('White Feather' o jasnokremowym lub zupełnie białym zabarwieniu) oraz niskie i miniaturowe jak np. 'Blue Mouse Ears' o niebieskozielonych liściach). Latem lub wczesną jesienią ponad kępą liści pojawiają się urocze, dzwonkowate kwiaty w białym lub fioletowym kolorze.

Wietlica (Athyrium) to piękna paproć ozdobna o atrakcyjnym, zwiewnym pokroju. Posadzona w ogrodzie wprowadza do niego namiastkę leśnego krajobrazu. Gatunek ten charakteryzuje się delikatnymi, podwójnie pierzastymi liśćmi. Ich barwa zależy od odmiany, fazy rozwoju, warunków uprawy oraz wieku samej rośliny. Polecane odmiany to: 'Ursula's Red' o srebrzystych liściach z wyraźnym, fioletowo-czerwonym unerwieniem, 'Burgundy Lace' -srebrzysto-fioletowa z delikatnymi, różowymi refleksami, 'Red Beauty'-srebrzysta z wyraźnym, czerwonym unerwieniem oraz wietlica uszkowata 'Okanum' o jasnozielonych liściach z bordowym unerwieniem. Wietlice to rośliny ogrodowe przeznaczone do cienia. Delikatne liście w pięknych kolorach stanowią doskonałą ozdobę ciemniejszych zakątków.

Żurawki i żuraweczki –byliny te tworzą zwarte kępy w pięknych, intensywnych kolorach. Barwa ulistnienia może zmieniać się w zależności od fazy rozwoju oraz pory roku. Latem ponad kępą liści na dłuższych łodyżkach pojawiają się drobne kwiaty w białym lub różowym kolorze. Na rynku dostępnych jest wiele odmian różniących się kształtem, wielkością oraz kolorem liści. Odmiana 'Electric Lime' wytwarza duże, limonkowo zabarwione liście, ‘Solar Eclipse’-czerwono-brązowe liście z limonkowo-złotą obwódką. Żurawki i żuraweczki to wspaniałe rośliny ogrodowe do cienia, zachwycające barwnymi liśćmi, a niektóre z ich odmian także pięknym, obfitym kwitnieniem np. Little Cutie 'Sweet Tart' -odmiana o kompaktowym wzroście, limonkowo-złocistych liściach oraz intensywnie różowych, gęstych kwiatostanach.

Bergenia -bylina o dużych, okrągłych, skórzastych liściach i uroczych, różowych kwiatach. Jest rośliną ogrodową, która toleruje stanowiska zarówno jasne jak i cieniste. Piękne kwiaty oraz zimozielone liście, zmieniające barwę jesienią, czynią z niej wyjątkową ozdobę ciemniejszych zakątków ogrodu. Odmiana 'Flirt' cechuje się kompaktowym wzrostem i wyrazistą, różową barwą kwiatów. Jesienią jej liście nabierają pięknej, ciemnoczekoladowej barwy. Bergenia 'Dragonfly Angels Kiss' wytwarza jasne, biało-różowe kwiaty, a początkowo zielone liście jesienią stają się czekoladowe.

Brunnera -to bylina ozdobna przede wszystkim z liści. Wiosną ponad kępą pojawiają się dodatkowo drobne, niebieskie kwiaty podobne do niezapominajek. Liście rośliny są duże, sercowate o wyraźnym unerwieniu, osadzone na długich ogonkach. Odmiana 'Alexander's Great' tworzy kępy imponujących rozmiarów. Okazałe liście posiadają piękną, srebrzystą barwę z wyraźnym unerwieniem. Brunnera 'Emerald Mist' ma oliwkowo-niebieskie liście, które dodatkowo zdobione są srebrnymi cętkami rozmieszczonymi regularnie wzdłuż brzegów. 'Jack Frost' to odmiana brunnery, u której powierzchnię blaszki liściowej oprócz zielonego unerwienia zdobią regularnie rozmieszczone, połyskujące, srebrzyste cętki. 'King's Ransom' wytwarza srebrzysto-zielone liście z widocznym unerwieniem oraz szeroką, złocistą obwódką. 'Looking Glass' to odmiana o intensywnej, srebrzystej barwie liści, które pokryte są charakterystycznym kutnerem.

Inne rośliny cieniolubne

Dąbrówka (Ajuga) -bylina o zimozielonych liściach i niebieskich kwiatach. Rozrasta się bardzo szybko tworząc rozległe dywany, dlatego świetnie nadaje się do zadarniania wolnych przestrzeni. Jest rośliną cieniolubną, która wspaniale ożywia ciemniejsze zakątki ogrodu. Dostępna jest w wielu odmianach, które zachwycają barwą oraz kształtem liści. Dąbrówka 'Metalica Crispa' charakteryzuje się silnie pomarszczonymi, prawie czarnymi liśćmi z metalicznym połyskiem, 'Chocolate Chip' -drobne, wydłużone, czekoladowo-zielone liście, 'Dixie Chip' -języczkowate, wielobarwne liście, na których pojawia się kolor kremowy, błękitny, zielony oraz ciemno różowy, 'Burgundy Glow'- liście w zależności od fazy rozwoju oliwkowo-zielone, purpurowe, różowe lub buraczkowe, obrzeżenie starszych liści białe, a młodszych intensywnie różowe.

Kokoryczka (Polygonatum) -oryginalna roślina cieniolubna, wyróżniająca się ciekawym pokrojem. Wytwarza łukowo wygięte pędy, na których osadzone są zielone liście. W momencie kwitnienia pojawiają się urocze, zwisające, dzwoneczkowate kwiaty. Kokoryczka wonna 'Variegatum' (Polygonatum odoratum) wytwarza zielone liście z białym obrzeżeniem oraz biało-zielone kwiaty. Dorasta do 60 cm wysokości, tworząc gęste, wzniesione kępy. Kokoryczka niska (Polygonatum humile) osiąga wysokość 20-30 cm. Posiada intensywnie zielone liście oraz drobne, biało-zielone kwiaty.

Kokorycz (Corydalis) charakteryzuje się delikatnym, zwiewnym pokrojem. Jest rośliną cieniolubną, której ozdobę stanowią pierzaste liście oraz kwiaty o oryginalnej budowie. Kokorycz paprociolistna 'Pinyin' (Corydalis cheilanthifolia) to gatunek o lancetowatych, podwójnie pierzastych liściach, które budową przypominają liście paproci. W momencie kwitnienia ponad kępą pojawiają się żółte, rurkowate kwiaty z ostrogą. Kokorycz 'Blue Heron' (Corydalis curviflora) wyróżnia się efektownym i bardzo obfitym kwitnieniem. Liście byliny są delikatne, niebieskozielone i powcinane. Kwiaty w kształcie wydłużonych, zwisających trąbek w pięknym, szafirowym kolorze, osadzone są na czerwonych pędach.

Języczka (Ligularia) to bylina o ciekawym pokroju, bujnym ulistnieniu oraz pięknych kwiatach. Odmiana ‘Little Rocket’ jest miniaturą o ciemnozielonych liściach, które doskonale podkreślają budowę oraz piękny, żółty kolor kwiatów. ‘Britt Marie Crawford' wytwarza duże, tarczowate liście i pomarańczowe kwiaty. Słoneczna, intensywna barwa kwiatów, dodatkowo uwydatniona przez ciemno zabarwione liście sprawia, że języczka wspaniale ożywia i rozświetla ciemniejsze zakątki ogrodu.


Ciemiernik to niezwykła roślina o ciekawym pokroju, która kwitnienie rozpoczyna już w okresie zimowym. Na rynku dostępnych jest wiele odmian, które zachwycają pięknym, oryginalnym pokrojem oraz kwitnieniem. Ciemiernik wschodni ‘Yellow Lady’ (Helleborus orientalis) posiada skórzaste liście oraz urocze, żółte kwiaty, które pojawiają się od stycznia do marca. Ciemiernik cuchnący (Helleborus foetidus) charakteryzuje się oryginalnym pokrojem i ubarwieniem. Kwitnie od lutego do maja, a nawet czerwca, wytwarzając żółto-zielone kwiaty. Ciemiernik biały (Helleborus niger) kwitnienie rozpoczyna w styczniu. Grube , skórzaste liście doskonale komponują się z delikatnymi, białymi kwiatami o żółtych pręcikach.

Hakonechloa -to wspaniała trawa ozdobna o zwiewnym, lekkim pokroju, będąca rośliną cieniolubną. Szerokie liście delikatnie przewieszają się, tworząc kaskadowe kępy. Orientalny wygląd oraz wspaniałe ubarwienie sprawia, że hakonechloa stanowi doskonałą ozdobę ciemniejszych miejsc ogrodu. Warto wyróżnić odmianę 'All Gold' (piękna, złota barwa), 'Aureola' (złociste liście z zielonymi paskami wzdłuż brzegów blaszki, które jesienią różowieją), 'Naomi' (złoto-zielone liście z podłużnym zielonym paskiem, jesienią pięknie przebarwiają się na czerwono-różowy kolor), 'Beni Kaze' (długie, zielone liście, które jesienią nabierają czerwono-pomarańczowych odcieni).